Cập nhật chính sách 25/09/2026 — dành cho chủ đầu tư nhà máy, khu công nghiệp và vận hành trung tâm dữ liệu đang tìm phương án giảm chi phí điện mà không phải tự bỏ vốn đầu tư hệ thống điện mặt trời.

Hóa đơn điện của một khu công nghiệp hay một trung tâm dữ liệu vận hành 24/7 không giống nhà máy sản xuất thông thường: phụ tải gần như không có giờ thấp điểm, chi phí điện chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu vận hành, và mọi cam kết ESG với khách thuê hay tập đoàn mẹ đều cần bằng chứng bằng hợp đồng chứ không chỉ bằng cam kết miệng. Trong bối cảnh đó, cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) vừa được mở rộng đối tượng áp dụng là một thông tin đáng để xem xét nghiêm túc, nhưng cũng cần hiểu đúng bản chất để tránh kỳ vọng sai.

Nghị Định 243/2026/NĐ-CP Mở Rộng Những Ai Được Tham Gia DPPA

Claim: Nghị định 243/2026/NĐ-CP (ban hành 26/6/2026, sửa đổi các Nghị định 57/2025 và 58/2025) không chỉ nâng trần bán điện dư từ điện mặt trời mái nhà lên tới 50%, mà còn mở rộng đáng kể nhóm khách hàng được phép tham gia cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) — bổ sung thêm đơn vị bán lẻ điện tại khu công nghiệp, cùng các nhóm khách hàng mới như trung tâm dữ liệu và trạm sạc xe điện.

Evidence: Trên thực tế, hợp đồng DPPA đầu tiên tại Việt Nam đã được ký giữa Samsung Electronics Việt Nam và Nhà máy Điện mặt trời Đức Huệ 2 — cho thấy cơ chế này không còn nằm trên giấy mà đã có bên mua là doanh nghiệp FDI sản xuất lớn thực sự tham gia. Đây là tín hiệu quan trọng với các khu công nghiệp có nhiều nhà máy FDI đang chịu áp lực báo cáo phát thải từ công ty mẹ hoặc chuỗi cung ứng.

Implication: Với một trung tâm dữ liệu hay khu công nghiệp, việc được liệt tên vào nhóm đối tượng DPPA có ý nghĩa mở đường về mặt pháp lý — nhưng “được phép tham gia” và “triển khai được ngay” là hai việc khác nhau. Theo các đánh giá thực thi được ghi nhận, thủ tục đấu nối, đo đếm và thanh toán giữa bên bán (nhà máy điện tái tạo) và bên mua qua lưới quốc gia hiện vẫn còn phức tạp, hạ tầng lưới truyền tải – phân phối ở nhiều khu vực chưa đồng bộ, và thị trường bổ trợ (lưu trữ năng lượng BESS, điều chỉnh phụ tải, nhà máy điện ảo VPP) gần như chưa hình thành. Nói cách khác, DPPA qua lưới là một hướng đi đúng nhưng cần thời gian để vận hành trơn tru trên diện rộng.

Phân Biệt DPPA Qua Lưới Và PPA Điện Mặt Trời Áp Mái Tại Chỗ

Đây là điểm nhiều chủ đầu tư nhầm lẫn khi mới nghe tin về DPPA. Hai mô hình phục vụ hai bài toán khác nhau:

Action: Với phần lớn nhà máy và khu công nghiệp đang tìm cách giảm ngay chi phí điện trong 1-2 năm tới, PPA áp mái tại chỗ — mô hình DOHA đang triển khai — vẫn là con đường ít ma sát hơn: không cần vốn đầu tư ban đầu, không phải chờ hoàn thiện hạ tầng lưới truyền tải hay văn bản hướng dẫn chi tiết cho DPPA. DPPA qua lưới là hướng đi đáng theo dõi cho giai đoạn tiếp theo, đặc biệt khi doanh nghiệp cần chứng minh nguồn điện tái tạo với quy mô vượt khả năng mái nhà hiện có.

Câu Hỏi Thường Gặp Từ Góc Nhìn Chủ Đầu Tư

Doanh nghiệp của tôi có thể vừa ký PPA áp mái, vừa tham gia DPPA qua lưới không?
Về nguyên tắc là hai cơ chế độc lập, không loại trừ nhau — nhiều doanh nghiệp lớn sử dụng PPA áp mái để phủ một phần phụ tải nền, đồng thời cân nhắc DPPA cho phần công suất còn thiếu. Tuy nhiên cấu hình cụ thể cần khảo sát kỹ thuật và tính toán riêng theo từng trường hợp.

Trung tâm dữ liệu quy mô vừa có đủ điều kiện tham gia DPPA ngay không?
Nghị định 243/2026 đã bổ sung trung tâm dữ liệu vào nhóm đối tượng được phép tham gia, nhưng điều kiện thực tế (công suất tối thiểu, thủ tục đấu nối) phụ thuộc văn bản hướng dẫn chi tiết từ Bộ Công Thương/EVN vẫn đang trong quá trình hoàn thiện. DOHA khuyến nghị doanh nghiệp chưa vội chốt phương án chỉ dựa trên DPPA nếu cần giải pháp giảm chi phí điện trong ngắn hạn.

Nếu chọn PPA áp mái trước, sau này có bị “kẹt” không tham gia được DPPA nữa không?
Không. PPA áp mái là hợp đồng riêng cho hệ thống lắp trên mái, không ràng buộc quyền tham gia DPPA qua lưới trong tương lai. Hai cơ chế vận hành trên hai lớp hạ tầng khác nhau.

DOHA có tư vấn cả DPPA lẫn PPA áp mái không?
DOHA hiện tập trung chuyên sâu vào các giải pháp năng lượng tại chỗ cho nhà máy: EPC điện mặt trời áp mái, PPA áp mái, hệ thống lưu trữ BESS và hệ thống làm lạnh công nghiệp tối ưu tiêu thụ điện. Với phương án DPPA qua lưới, DOHA có thể tư vấn định hướng ban đầu và cùng khách hàng đánh giá tính khả thi trước khi kết nối tới các đầu mối phù hợp.

Chính sách năng lượng đang thay đổi nhanh, nhưng bài toán chi phí điện của doanh nghiệp thì không đợi được. Nếu nhà máy, khu công nghiệp hoặc trung tâm dữ liệu của bạn đang cân nhắc phương án nào phù hợp nhất giữa tự đầu tư, PPA áp mái hay theo dõi thêm DPPA, đội ngũ kỹ sư DOHA sẵn sàng đặt lịch khảo sát và tư vấn miễn phí 15-30 phút để đưa ra khuyến nghị cụ thể theo đúng hiện trạng mặt bằng và phụ tải của bạn.

Tìm hiểu thêm về các giải pháp năng lượng của DOHA, năng lực triển khai của Đồng Hành Group, hoặc liên hệ trực tiếp để đặt lịch khảo sát.